تعبیر خواب ظلمت

ابن سیرین می‌گوید ظلمت در خواب دلیل بر گمراهی، حیرت و سرگردانی در کار است. اگر کسی ببیند در تاریکی راه می‌رود و راه را نمی‌یابد، در کاری که در پیش دارد دچار تردید و دودلی می‌شود. به گفته‌ی او هر که از تاریکی به روشنایی درآید، از گناه توبه می‌کند یا از غم و تنگنا رهایی می‌یابد. او تاریک شدن ناگهانی جهان را به رنجی همگانی و دیدن چراغی در دل تاریکی را به یافتن راهنما و یاوری امین تعبیر کرده است.

امام صادق (ع) فرموده‌اند دیدن تاریکی در خواب بر چند وجه است: غم و اندوه، حیرت در کار، ترس، بیماری و دوری از راه حق. اگر کسی ببیند در تاریکی مانده و بیرون نمی‌آید، در دوره‌ای از ابهام و دلتنگی به سر می‌برد که با صبر و دعا سپری می‌شود. در این روایت آمده است که بیرون آمدن از ظلمت و رسیدن به نور، نشانه‌ی هدایت، توبه‌ی پذیرفته و آسان شدن کار دشوار است.

در تعبیرنامه‌ی منسوب به دانیال نبی آمده است که تاریکی دلیل بر بیم و ناامنی است. اگر ببینی شهری یا خانه‌ای در تاریکی فرو رفته، اهل آنجا مدتی در غم و سختی به سر می‌برند. دانیال گفته است اگر کسی ببیند در تاریکی چراغی روشن کرد، با دانش و تدبیر خود گرهی را می‌گشاید و دیگران نیز از روشنایی او بهره می‌برند. گم شدن در تاریکی را نیز به سردرگمی در تصمیمی مهم تعبیر کرده است.

ابراهیم کرمانی می‌گوید هر که در خواب ببیند در ظلمت افتاده است، در کار دنیا حیران می‌شود و راه درست را گم می‌کند. اگر ببیند تاریکی اندک‌اندک برطرف شد، اندوهش به شادی بدل می‌گردد. به باور او تاریکی خانه نشانه‌ی کدورت یا سستی در کار اهل خانه است و تاریکی چشم، یعنی آنکه نتواند چیزی ببیند، به حیرت در دین یا ناآگاهی از حقیقتی تعبیر می‌شود. کرمانی روشن شدن ناگهانی تاریکی را به خبری خوش تعبیر کرده است.

منوچهر مطیعی تهرانی با لحنی آرام می‌گوید خواب تاریکی ترسناک است، اما نباید از آن هراسید. به نظر او بیشتر وقت‌ها چنین خوابی نشان می‌دهد درباره‌ی موضوعی هنوز تصمیم نگرفته‌اید یا آینده‌ی کاری برایتان روشن نیست. مطیعی می‌گوید اگر در تاریکی دست کسی را گرفتید یا نوری دیدید، یاوری در راه است. او توصیه می‌کند پس از این خواب، با کسی که به او اعتماد دارید درباره‌ی دغدغه‌هایتان حرف بزنید تا ذهنتان روشن‌تر شود.

از دید کارل گوستاو یونگ، تاریکی نماد ناخودآگاه و قلمرو سایه است؛ جایی که بخش‌های ناشناخته و پس‌زده‌ی روان در آن پنهان‌اند. یونگ فرود به تاریکی را بخشی ضروری از فرایند فردیت می‌دانست، همان سفر شبانه‌ای که قهرمان اسطوره‌ها پیش از رسیدن به روشنایی طی می‌کند. ترس از تاریکی در خواب ممکن است نشانه‌ی رویارویی با سایه باشد و یافتن نور در آن، تولد آگاهی تازه. این خواب دعوتی است برای نگریستن به آنچه از دیدنش پرهیز کرده‌ایم.

زیگموند فروید تاریکی را با ترس‌های کودکی، تنهایی و اضطراب جدایی پیوند می‌داد؛ ترسی که در بسیاری از کودکان در شب پدیدار می‌شود و ممکن است در بزرگسالی در قالب خواب بازگردد. از نگاه او ذهن خفته نگرانی‌های سرکوب‌شده و احساس بی‌پناهی را در قالب فضایی تاریک نشان می‌دهد. فروید پیشنهاد می‌کرد خواب‌بیننده بپرسد در کدام بخش از زندگی‌اش احساس تنهایی یا بی‌حمایتی می‌کند و چه چیزی را از دیدن آن پرهیز می‌کند.

لوک اویتنهاو در فرهنگ خواب خود معناهای کوتاه و کاربردی برای تاریکی آورده است: گیر افتادن در تاریکی یعنی دوره‌ای از ناکامی که با تلاش سپری می‌شود؛ بیرون آمدن از تاریکی نشانه‌ی پیروزی بر مشکلات و بازگشت امید است؛ و گم کردن دوستان در تاریکی خبر از دلخوری یا دوری موقتی می‌دهد. او دیدن نوری در دل تاریکی را نیز نشانه‌ی کمکی غیرمنتظره در زمانی می‌داند که بیشترین نیاز را دارید.