دیوان حافظ · غزل ۳۹۴
فال حافظ غزل ۳۹۴: ای روی ماهمنظر تو نوبهار حسن
مضمون: ستایش زیبایی
ای روی ماهمنظر تو نوبهار حسن
خال و خط تو مرکز حسن و مدار حسن
◆ بیت شاهد فال
در چشم پرخمار تو پنهان فسون سحر
در زلف بیقرار تو پیدا قرار حسن
ماهی نتافت همچو تو از برج نیکویی
سروی نخاست چون قدت از جویبار حسن
خرم شد از ملاحت تو عهد دلبری
فرخ شد از لطافت تو روزگار حسن
از دام زلف و دانه خال تو در جهان
یک مرغ دل نماند نگشته شکار حسن
دائم به لطف دایه طبع از میان جان
میپرورد به ناز تو را در کنار حسن
گرد لبت بنفشه از آن تازه و تر است
کآب حیات میخورد از جویبار حسن
حافظ طمع برید که بیند نظیر تو
دیار نیست جز رخت اندر دیار حسن
معنی واژههای دشوار
- ماهمنظر
- زیبارو و درخشان چون ماه
- مدار
- محور و جای گردش چیزی
- فسون
- افسون، جادو
- سحر
- جادو، افسونگری
- ملاحت
- نمکین بودن، زیبایی دلنشین
- فرخ
- خجسته، مبارک
- دایه طبع
- طبیعت که چون دایه میپرورد
- دیار
- کسی، احدی؛ با ایهام به سرزمین
تفسیر فال
ای صاحب فال، این غزل سراسر ستایش زیبایی است و حافظ با ردیف «حسن» تصویری پرشکوه از یار میسازد. روی ماهمنظر او نوبهار زیبایی است و خال و خطش مرکز و مدار حسن. در چشم پرخمارش افسون جادو پنهان است و در زلف بیقرارش قرار زیبایی پیدا. هیچ ماهی چون او از برج نیکویی نتابیده و هیچ سروی چون قامتش از جویبار حسن برنخاسته است. از دام زلف و دانه خالش، هیچ مرغ دلی در جهان نمانده که شکار نشده باشد. این فال پیامی از جنس عشق و شکفتگی دارد. شاید کسی یا چیزی در زندگیات هست که دلت را روشن کرده و هر روز زیباتر به چشمت میآید. حافظ میگوید بنفشه گرد لب یار از آن تازه است که از آب حیات جویبار حسن مینوشد؛ یعنی زیبایی راستین از سرچشمهای زنده سیراب میشود. این فال نوید دورهای خرم و فرخنده را میدهد. قدر آنچه دلت را شاد میکند بدان و از ستایش و قدردانی آن دریغ نکن.
راهنمایی برای نیت شما
اگر کسی دلت را روشن کرده، مهرت را با سخن و رفتار مهربان نشانش بده و از ابراز قدردانی نترس. زیباییهای اطرافت را ببین و برای آنها شکرگزار باش. این روزها برای شکفتن رابطهها و آغازهای تازه مناسب است؛ با دلی باز و نگاهی مثبت پیش برو و به خودت نیز مهربانی کن.